Wypowiedzenie umowy o pracę przez pracownika – z okresem wypowiedzenia, bez niego i za porozumieniem stron

Oto niezbędne informacje, które pomogą rozwiązać umowę o pracę. Objaśniamy, jak odejść z pracy za porozumieniem stron, na jakich warunkach można skrócić czas wypowiedzenia, kiedy nie trzeba zachować okresu wypowiedzenia, tłumaczymy czy pracodawca może odmówić rozwiązania umowy, w którym dniu najlepiej złożyć wypowiedzenie oraz co się stanie jeżeli odejdziemy z dnia na dzień.

Jak rozwiązać umowę o pracę za porozumieniem stron?

Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron jest najbardziej polubownym sposobem zakończenia współpracy. Potrzebna jest: 

  • zgoda obu stron na zakończenie współpracy,
  • wspólne podpisanie dokumentu potwierdzającego termin i zasady zakończenia umowy, wypowiedzenie powinno zawierać konkretną datę zakończenia pracy, brak daty skutkuje tym, że ustalenia wchodzą w życie w dniu ich zawarcia.

Czy pracodawca może nie zgodzić się na skrócenie okresu wypowiedzenia? Tak, potrzeba jego zgody. Pracodawca może skrócić tylko 3-miesięczny okres wypowiedzenia do 1 miesiąca. Dotyczy to zatem osób, które pracowały u niego przez ponad 3 lata. Pracodawca musi wypłacić pracownikowi wartość wynagrodzenia za pozostałą część wypowiedzenia. 

Skrócenie czasu wypowiedzenia przez pracodawcę możliwe jest z powodu (art. 36 § 1) Kodeksu pracy): 

  • ogłoszenia upadłości,
  • likwidacji zakładu pracy,
  • innej przyczyny, która nie dotyczy pracownika.

Wypowiedzenie umowy o pracę przez pracownika z zachowaniem okresu wypowiedzenia

Oto zasady, które obowiązują podczas rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem: 

  • rozwiązanie umowy może nastąpić w każdym momencie trwania stosunku pracy;
  • pracownik musi złożyć pracodawcy oświadczenie o rozwiązaniu umowy za wypowiedzeniem na piśmie, jednak forma pisemna nie jest zastrzeżona rygorem nieważności – skuteczna będzie też forma ustna, rozmowa przez telefon czy e-mail;
  • oświadczenie można dostarczyć osobiście lub przesłać przesyłką poleconą na adres siedziby firmy. 

Okres wypowiedzenia umowy o pracę zależy od stażu pracy pracownika w danej firmie: 

  • do 6 miesięcy stażu – okres wypowiedzenia wynosi 2 tygodnie;
  • 6 miesięcy – lata stażu – okres wypowiedzenia to 1 miesiąc;
  • powyżej 3 lat stażu – okres wypowiedzenia to 3 miesiące. 

Przy rozwiązaniu umowy o pracę zawartej na okres próbny: 

  • do 2 tygodni okresu próbnego – okres wypowiedzenia to 3 dni.
  • powyżej 2 tygodni okresu próbnego – okres wypowiedzenia wynosi 1 tydzień.
  • okres próbny trwający 3 miesiące – okres wypowiedzenia to 2 tygodnie. 

Okres wypowiedzenia kończy się w sobotę lub w ostatni dzień miesiąca.

Wypowiedzenie umowy o pracę przez pracownika bez zachowania okresu wypowiedzenia

Umowa o pracę zakończyć się natychmiast jeżeli zostanie rozwiązana bez zachowania okresu wypowiedzenia. Pracownik może to zrobić tylko w konkretnych sytuacjach, które reguluje art. 55 Kodeksu pracy: 

  • pracownik ma orzeczenie lekarskie stwierdzające szkodliwy wpływ pracy na zdrowie pracownika, a pracodawca nie przeniósł go do innej pracy, zgodnej ze zdrowiem i kwalifikacjami pracownika w terminie wskazanym w orzeczeniu;
  • pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia swoich podstawowych obowiązków wynikających z Kodeksu pracy, to może być uporczywe poniżanie pracownika, niewypłacanie lub nieterminowe wypłacanie wynagrodzenia, dyskryminacja, zaniedbywanie bezpieczeństwa pracy, złośliwa odmowa udzielenia urlopu wypoczynkowego, nieopłacania składek na ubezpieczenia społeczne. 

W takiej sytuacji pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Powinien złożyć wypowiedzenie na piśmie i podać w nim przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy. Ma na to miesiąc od dnia, w którym dowiedział się o naruszeniu obowiązków przez pracodawcę. 

Pracodawca może wypłacić odszkodowanie dobrowolnie, ale w przypadku sporu sądowego, to sąd podejmuje ostateczną decyzję. Ma też prawo zażądać odszkodowania od pracownika jeżeli uzna, że to on rozwiązał umowę bezpodstawnie.  

Po otrzymaniu oświadczenia o rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia, pracodawca wystawia pracownikowi świadectwo pracy w dniu zakończenia współpracy i dokonuje wyrejestrowania z ubezpieczeń społecznych w ciągu 7 dni od zakończenia umowy. 

Warto pamiętać, że prawo do wypowiedzenia umowy o pracę ma również pracownik firmy, która narusza swoje zobowiązania zawarte w wewnętrznych dokumentach, np. regulaminie pracy.

Powód wypowiedzenia umowy o pracę przez pracownika

Pracownik nie musi podawać powodu rozwiązania umowę o pracę za wypowiedzeniem. Pracodawca ma natomiast obowiązek wskazać na piśmie przyczyny wypowiedzenia (art. 30 § 4 kp).  

Rozwiązanie umowy może wynikać z powodów leżących po stronie pracownika lub pracodawcy (organizacyjne, ekonomiczne, technologiczne). To powody ogólne. Do bardziej konkretnych należy najczęściej utrata zaufania wobec pracownika, praca w stanie nietrzeźwości lub picie alkoholu w czasie pracy, likwidacja stanowiska pracy, komórki organizacyjnej czy zakładu pracy, brak staranności w wykonywaniu obowiązków, negatywna ocena okresowa, zmiany technologiczno-organizacyjne, praca dla konkurencji czy też zbyt częsta nieobecność. 

Przyczyna rozwiązania umowy o pracę powinna być napisana w sposób zrozumiały i zawierać konkretne i prawdziwe powody takiej decyzji. 

Zgodnie z Kodeksem pracy pracownik ma prawo odwołać się od wypowiedzenia umowy o pracę do sądu pracy (art. 264. § 1 kp). Ma na to 21 dni od dnia doręczenia pisma wypowiadającego umowę. Pracownik może żądać przywrócenia do pracy lub odszkodowania. Sąd może również orzec bezskuteczność wypowiedzenia.

Skuteczne doręczenie wypowiedzenia o pracę przez pracownika

Pracownik musi powiadomić pracodawcę o rozwiązaniu z nim umowy za wypowiedzeniem. Pismo może dostarczyć osobiście lub wysłać pocztą (przesyłką poleconą) lub kurierem.

Czy pracodawca może odmówić przyjęcia wypowiedzenia umowy o pracę?

Zgoda pracodawcy nie wpływa na skuteczność wypowiedzenia umowy o pracę. Pracodawca nie może odmówić przyjęcia wypowiedzenia. 

Warunek: pracodawca musi mieć okazję zapoznać się z treścią oświadczenia pracownika. Skuteczne będzie też przekazanie oświadczenia woli przez telefon lub e-mailem. 

Jak najszybciej zwolnić się z pracy? Za porozumieniem stron. Można też rozwiązać umowę bez wypowiedzenia, np. jeżeli pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia swoich podstawowych obowiązków.

W którym dniu miesiąca złożyć wypowiedzenie?

Najbardziej korzystnie złożyć wypowiedzenie w ostatnim dniu miesiąca. Dlaczego? Bo jeżeli okres wypowiedzenia trwa miesiąc lub dłużej, to kończy się w ostatnim dniu miesiąca kalendarzowego. Np. jeżeli wypowiedzenie trwa 1 miesiąc, to złożenie pisemnego zawiadomienia 10 maja oznacza, że okres wypowiedzenia kończy się 30 czerwca.

Co grozi za odejście z pracy z dnia na dzień?

Natychmiastowa rezygnacja z pracy – porzucenie pracy – pozwala pracodawcy zwolnić pracownika dyscyplinarnie, bez zachowania okresu wypowiedzenia. Dyscyplinarka pozostaje w aktach pracownika. 

Pracodawca ma prawo żądać w sądzie odszkodowania od byłego pracownika za powstałe straty lub rekompensaty za utracone korzyści. 

Po odejściu z pracy z dnia na dzień pracownik traci prawo do wynagrodzenia za dzień/dni, w których był nieobecny.  

Z powyższych względów należy opuścić pracę zgodnie z przepisami Kodeksu pracy i chodzić do pracy w okresie wypowiedzenia. 

I na koniec: czy pracownik może wycofać wypowiedzenia umowy o pracę? To możliwe, zanim zapozna się z nim pracodawca. Pracownik, który już przebywa na wypowiedzeniu, może wróci do pracy tylko po zgodzie pracodawcy.

Przeczytaj więcej w kategorii Umowy.

Rafał Panas
Rafał Panas
Od lat zajmuje się przygotowywaniem artykułów na tematy związane z biznesem, prowadzeniem firmy oraz nowymi technologiami. Zafascynowany postępującą cyfryzacją, która kreuje nowe szanse i okazje dla przedsiębiorców. Tworzenie artykułów dla przedsiębiorców łączy z pisaniem powieści, gdyż jak sam przyznaje, nic tak dobrze nie koi nerwów, jak solidny dreszczowiec.

Czytaj również

Najchętniej czytane

Nierejestrowana działalność gospodarcza. Jak zarabiać bez rejestracji?

Firma na próbę, zarabianie bez firmy. Choć nierejestrowana działalność gospodarcza ma różne oblicza, pozostaje dobrym sposobem na przetestowanie pomysłu na biznes. Na czym dokładnie...

Jaki jest podatek od darowizny w 2024 roku? Czy zapłacisz podatek za darowiznę od rodziców?

Podatek od darowizny jest obowiązkowy, nawet gdy dotyczy on najbliższej rodziny. Z tego artykułu dowiesz się, jak go wyliczyć, jakie są wolne kwoty od...

Czynny żal do Urzędu Skarbowego – kiedy należy go złożyć? Wzór

Jak wygląda czynny żal? Wzór pozwoli szybciej go wypełnić. Zobacz, jak wygląda. Sprawdź, jakie warunki trzeba spełnić, aby można było złożyć czynny żal. Przeczytaj...
pieczęc kwalifikowana

Najnowsze

Jak zarobić jak najwięcej, czyli czym jest maksymalizacja zysku?

Firmy konsekwentnie dążą do osiągnięcia jak najwyższych profitów. Przyglądamy się, co wpływa na maksymalizację zysków, odpowiadamy na pytania: czym jest, jakie są jej cele...

Zwolnienie z podatku od nieruchomości dla osób fizycznych

Podatek od nieruchomości dotyczy bardzo dużej grupy osób, jednak nie każdy właściciel mieszkania, domu lub gruntów musi go zapłacić. Sprawdzamy, kto i na jakich...

Dofinansowanie na szkolenia

Jak podnieść kwalifikacje swoich pracowników, jak sprawniej prowadzić swoją firmę? Nowe umiejętności zdobędziesz biorąc udział w szkoleniach. Teraz najważniejsza informacja: nie musisz finansować wyspecjalizowanych...

Chcesz być na bieżąco z najnowszymi wiadomościami?

Wpisz tylko swój email, a będziemy w kontakcie. To takie proste!